ukryj

konstrukcja więźbyBudowa domu jest bardzo dużym wydarzeniem, wyrzeczeniem i wyzwaniem. Lubimy obserwować, poznawać, rozmawiać z ludźmi, którzy zajmują się budową naszych „czterech kątów”. Jednak na każdym kroku pojawiają się pytania, na które często nie potrafimy odpowiedzieć. Czasem warto odrobinę zagłębić się w terminologię budowlaną, choćby dlatego, żeby nikt nie nazwał nas laikiem. Laika łatwo jest oszukać…

Dach jest jednym z najważniejszych części każdego domu. Dlatego należy odpowiednio dobrać więźbę, która będzie spełniać normy budowlane, zapewni sztywność całej konstrukcji, a jednocześnie nie będzie wymagała zużycia zbyt  dużej ilości drewna. Wybór więźby dachowej zależy od wielu czynników. Należą do nich głównie wielkość i kształt domu, przeznaczenie poddasza (użytkowe lub nieużytkowe), względy ekonomiczne czy architektoniczno – estetyczne. Jednak najczęściej wykonywane są klasyczne konstrukcje zbudowane z krokwi, belek, murłat, płatwi, jętek, słupów, mieczy, przepustnic.

Główne elementy:
Krokwie – elementy, na których opiera się całe pokrycie dachu. Są to belki pochyłe o prostokątnym przekroju poprzecznym (o grubości min. 5 cm). Najczęściej przekrój wynosi: 7x14 cm lub 8x16 cm. Rozstaw krokwi waha się w przedziale 0,8 – 1,2 m. Oparcie krokwi stanowią płatwie: murłata, kalenica oraz płatwie pośrednie, a także jętki (w zależności od rodzaju więźby).
Płatwie – belki poziome, stanowiące podporę krokwi. Jako element nośny, płatwie powinny mieć stosunkowo duży przekrój poprzeczny, np.16x20 cm. Występuje płatew kalenicowa, pośrednia oraz stopowa. Płatwie opiera się na słupach (płatwie pośrednie i kalenicowa) i często dodatkowo usztywnia za pomocą mieczy (obustronnych zastrzałów słupa).

przykłady zakończenia krokwi

przykłady zakończenia płatwi


Kalenica – górna krawędź dachu, wzdłuż której łączą się połacie dachowe. Krokwie często opierają się w tym miejscu na płatwi kalenicowej.
Murłata – płatew stopowa o przekroju kwadratowym, o wymiarach (zwykle) 10x10 cm lub 14x14 cm. Stanowi ona dolną podporę krokwi, gdyż oparta jest na murze i przenosi obciążenia z krokwi na ścianę budynku. Należy pamiętać o odpowiednim przymocowaniu murłat do muru. Służą do tego kotwy stalowe wbijane w mur w odległości nie mniejszej niż 2,0 m.
Słupy – pionowe elementy więźby dachowej, które przekazują obciążenie z płatwi bezpośrednio na strop. Słupy mają zwykle przekrój kwadratowy o wymiarach 12x12 cm lub 16x16 cm.
Kleszcze – poziome belki, łączące przeciwległe pary krokwi. Zapewniają stężenie (usztywnienie) poziome.
Miecze (obustronne zastrzały słupa) – belki skośne, łączące słupy z kleszczami lub słupy z płatwiami pośrednimi. Ich zadaniem jest usztywnienie więźby dachowej w kierunku podłużnym.
Jętki – belki poziome łączące dwie przeciwległe krokwie. Dzięki temu zostaje zachowana sztywność więźby i nośność krokwi.
Wiatrownica – deski o przekroju poprzecznym od 3,8x10 do 5x12 cm, przybijane ukośnie do krokwi. Stosuje się je na dachach stromych z lekkim pokryciem w celu zabezpieczenia dachu przed zerwaniem wskutek ssania wiatru.

Podstawowe rodzaje więźb dachowych:
Występują trzy podstawowe rodzaje więźb dachowych, które są najczęściej stosowane w domach jednorodzinnych. Należą do nich:
- więźba krokwiowo – belkowa
- więźba jętkowa
- więźba płatwiowo – kleszczowa

wieźba krokwiowo-belkowa Więźba krokwiowo – belkowa
Jest to najprostsza konstrukcja stosowana wtedy, gdy rozpiętość dachu w świetle ścian nie przekracza 7,0 m (zalecana max. rozpiętość to 6,0 m), a pochylenie połaci dachowej jest większe niż 45 stopni. Taki układ zalecany jest np. w przypadku budowy małych domków letniskowych. Wiązar składa się z dwóch krokwi połączonych w kalenicy, osadzonych na poziomej belce, której zadaniem jest przenoszenie sił rozpierających, przekazywanych przez krokwie. Długość krokwi nie powinna przekraczać 5,0 m, gdyż stateczność konstrukcji może zostać zachwiana.
Opis do schematu: 1. Krokwie; 2. Belki; 3. Wiatrownica; 4. Przepustnica

więźba jętkowaWięźba jętkowa

Konstrukcja jętkowa stosowana jest przy większych wymiarach dachu – zalecane rozpiętości wynoszą od 6,0 do 9,0 m. Często wznosi się taką konstrukcję w domach z poddaszem użytkowym, gdyż pozwala ona uzyskać odpowiedni kształt pomieszczeń przeznaczonych na cele mieszkalne. Składa się z krokwi (o długości powyżej 4,5 m) połączonych w kalenicy i opartych na murłatach oraz z jętek, które łączą naprzeciwległe krokwie, a tym samym przejmują siły rozporowe, nadając sztywność konstrukcji. Należy przestrzegać ważnej zasady, aby jętka spinała krokiew na odpowiedniej wysokości. Część dolna nie powinna przekraczać 4,5 m (licząc od murłaty), natomiast górna 2,5 m (licząc od kalenicy). Konstrukcję jętkową należy wzmacniać w kierunku podłużnym za pomocą wiatrownic lub łat. Wskazana rozpiętość dachu o konstrukcji jętkowej wynosi 9,0 m, jednak dopuszcza się większe wymiary – do 12,0 m. W takim przypadku długość jętek jest tak duża, że trzeba je podpierać za pomocą jednej lub dwóch płatwi (w zależności od długości jętki) opartych na słupach. Zasada jest taka, że jeśli wiązar ma rozpiętość od 7,5 do 9,0 m, wskazana jest jedna płatew oparta na słupie umieszczonym w środku. Przy rozpiętości mieszczącej się w granicach 9,0 – 12,0 m, zaleca się zamontowanie dwóch płatwi opartych na 2 słupach.
Opis do schematu: 1. Krokwie; 2. Jętka; 3. Wiatrownica; 4. Murłata; 5. Strop

  • Zobacz galerie zdjęć według kolorów:
Oceń artykuł:
  • bardzo słabe
  • słabe
  • średnie
  • dobre
  • bardzo dobre
4,00 / 35 głosów
Dziękujemy za oddanie głosu.

Czytaj więcej:

Adaptacja poddasza

Adaptacja poddasza

Najnowszy Przegląd Dachowy e-dach.pl już w składach dachowych. Przeczytaj cały artykuł

Trwałe rynny z tytan-cynku

Trwałe rynny z tytan-cynku

Na rynku pojawił się nowy system rynien wykonany z tytan-cynku. To trwały materiał, który zachowuje swoje właściwości. Przeczytaj cały artykuł

SuperDekarz 2010 – podsumowanie

SuperDekarz 2010 – podsumowanie

Podsumowujemy trwające w dniach 1 lutego - 15 grudnia 2010 r. zmagania o statuetki Superdekarza. Przeczytaj cały artykuł

Odśnieżanie dachu

Odśnieżanie dachu

Natura w zimie zachwyca. Śnieg na ulicach, domach i…dachach. Aby cieszyć się urokami zimy, dbajmy o odśnieżanie dachu. Przeczytaj cały artykuł

Sposoby na ogród na dachu

Sposoby na ogród na dachu

Zielony dach ma wiele zalet - zapewnia skuteczną ochronę przed hałasem, upałem i ogniem. Przeczytaj cały artykuł

Dachy pełne energii

Dachy pełne energii

Już 25 czerwca, w Ustroniu Morskim, rozpoczyna się pierwszy z dziesięciu koncertów trasy RMF FM „Muzyka najlepsza... Przeczytaj cały artykuł

Komentarze (2)

  1. nata23

    u nas przy budowie domu sporo pomogła swoim doświadczeniem firma, gdzie kupowaliśmy więźbę na dach ( http://ardi.com.pl/13.wiezba-dachowa ) podpowiedzieli co i jak łączyć, a resztę to już fachowcy od tego zrobili. Przydatny artykuł!

    Zamknij

    Zgłoś nadużycie

  2. Dawid77

    Ja również mam podobne doświadczenia. W ogóle uważam, że tak powinno być, że fachowiec zajmuje się tym co potrafi robić najlepiej, a nie tak jak w kraju się powszechnie przyjęło, że każdy umie robić wszystko. Nam więźbę pomogli wybrać ludzie z tego tartaku http://www.tartak.nekla.pl/wiezba.html - świetny kontakt, podobnie z ekipą remontową, zapewne mam szczęście, że trafiłem na takich ludzi, ale piszę to też dlatego, że dzięki takim artykułom jak ten "liznąłem" troszkę wiedzy i jak rozmawiałem z tymi ludźmi to uśmiechali się, bo cieszy ich jak mają do czynienia z kimś kto nie gada im głupot ;) Artykuł świetny i przydatny.

    Zamknij

    Zgłoś nadużycie

Zaloguj się, aby dodawać komentarze

E-instalacje

E-okna

Urządzone.pl

E-ogródek

Najpopularniejsze tagi:

Zamów newsletter
Zobacz koniecznie:

Papy dachowe

x