Stosowane dawniej preparaty do impregnacji produkowane były na bazie lub z udziałem soli, olejów i żywic. Ze względu na rodzaj rozpuszczalnika rozróżniano impregnaty wodorozcieńczalne i rozpuszczalnikowe. Dziś tradycyjny podział środków ochrony drewna na solne, rozpuszczalnikowe i oleiste uległ przemianie, choć nadal pojawia się w literaturze. Prawie nie stosuje się środków rozpuszczalnikowych ani na bazie olejów (olejem kreozotowym impregnuje się jedynie słupy telefoniczne i podkłady kolejowe), a w większości nowoczesnych impregnatów jako rozpuszczalnik stosowana jest woda.
Obecnie preparaty do impregnacji dzieli się na:
-
niewymywalne
Inaczej utrwalające się. Składnik biobójczy trwale wiąże się tu z drewnem. Utrwala się w kilka godzin do kilku dni po nasyceniu. Mają zastosowanie we wszystkich klasach zagrożenia. -
wymywalne
Inaczej nie utrwalające się. Składnik biobójczy nie wiąże się trwale z materiałem i może zostać wypłukany. Wówczas zabezpieczenie nie skutkuje, może też dojść do skażenia gleby i wód gruntowych. Impregnaty wymywalne nie mogą być stosowane w klasach zagrożenia III-V, nie powinny - w klasie II. Bez obawy można nasycać nimi jedynie drewno należące do I klasy zagrożenia, czyli konstrukcje będące pod dachem, nienarażone na zawilgocenie. Do środków wymywalnych należą wszystkie impregnaty trójfunkcyjne.
Toksyczność
Skład chemiczny impregnatu ma wpływ na jeszcze jedną ważną jego cechę: toksyczność. Od rodzaju zastosowanego środka biobójczego zależy czy dany preparat może posłużyć do impregnacji drewna zastosowanego w pomieszczeniach przeznaczonych na stały pobyt ludzi lub mieć kontakt z żywnością i czy jest bezpieczny dla środowiska. Nowoczesne impregnaty nie są tak szkodliwe jak stosowane dawniej, niemalże całkowicie wyszły z użycia w budownictwie najbardziej toksyczne środki. Nie znaczy to jednak, że wszystkie impregnaty dostępne na polskim rynku są bezpieczne.
W sprzedaży są środki zawierające arsen i chrom (preparaty chromowe do czasu utrwalenia, czyli w postaci roztworu mają właściwości rakotwórcze); nie wszystkie można bezpiecznie utylizować, np. przez spalenie odpadków zaimpregnowanej więźby (nie nadają się do tego środki chromowe). Wybierając impregnat należy więc uważnie sprawdzać jaki jest jego skład chemiczny, czy utrwala się w drewnie i jakie są metody jego utylizacji.
Preparaty do impregnacji drewna zastosowanego w pomieszczeniach przeznaczonych na stały pobyt ludzi lub do produkcji czy przechowywania żywności muszą mieć atest Państwowego Zakładu Higieny. Środki stosowane w budownictwie - atest Instytutu Techniki Budowlanej w Warszawie, a niektóre - w zależności od przeznaczenia - także innych instytucji, np. Wyższego Urzędu Górniczego czy Instytutu Medycyny Morskiej i Tropikalnej.
Wszystkie impregnaty są mniej lub bardziej toksyczne, ale nie należy zapominać, że szkodliwe są także czynniki przeciwko którym się je stosuje. Grzyby domowe – główny wróg drewna i główny „adresat” impregnacji - powodują nie tylko znaczne obniżenie wytrzymałości i trwałości konstrukcji, lecz także groźne choroby. Impregnacja jest więc konieczna.
